donderdag 8 oktober 2026

'AI' overwegingen /6. 'Intuïties'

AI doet liefst biljarden berekeningen in één seconde, maar het werkt digitaal. AI doet wat je kunt vergelijken met eens een oude langspeelplaat, die natuurgetrouw door groeven werd gespeeld - Analoog. De vervolg c.d's werken digitaal, muziek wordt ahware aan stukjes gehakt, en vertaald in nullen en enen, door deze fragmentatie werkt een moderne computer of AI trager. 

Het menselijk brein werkt anders, een mooi vergelijk is het zicht, als je in een ruimte kijkt zie je ogenblikkelijk alles wat zich in je blikveld bevindt, en de zijkantjes wat wazig, je hoeft niet elk specifiek ding te leren begrijpen, je hebt slechts een blik nodig. Terwijl een AI alles opnieuw fragmenteert en opbouwt om dit geheel te omschrijven. 

Om die bijzonder reden werkt het brein sneller. Het doet tig-onbewuste dingen die je niet bewust bent. Het regelt je gehele lichaamswerking, en is intern bezig met je bespiegelingen herinneringen enzovoort.

Analoog zie ikzelf als een stromend water, dat vloeiend verder stroomt als een groot geheel. De natuur werkt analoog, het komt het meest dicht bij de menselijke biologie.

Een computer - en AI - zijn heden dan wel veel verder dan de oudere versies, maar werken nog steeds met deze fragmentatie. Daarom maken ze vele miljarden berekeningen per seconde, om in feite enkele zaken te beschrijven. Eigenlijk maken ze een moeizame (voor de mens niet na te bootsen) omweg, om slechts enkele zinnen te formuleren.

Hoewel AI en het menselijk brein neuronale netwerken worden genoemd, werken ze beide volledig verschillend. Dat kweekt eer de illusie als zouden ze direct met elkaar vergelijkbaar zijn. Vooral omdat hun werking hetzelfde overkomt, in een dialoog is het alsof je met een medemens discussie voert. Maar het menselijk brein werkt niet met 'nullen en enen' en is geen wiskundig instrument. Bovendien heeft de mens een heel bijzondere kwaliteit, het bewustzijn.

Door bewustzijn en zintuiglijkheid scheidt hij zich volledig af van een AI, een AI kan een 'beleving' uitstekend beschrijven tot in details, maar ervaart het niet. Het kan je vragen "Wat heb je meegemaakt" maar het -maakt zelf niks mee- Desondanks is het een instrument zoals nooit eerder, het kan zich aan je meedelen als een groot geleerde, misschien wel de allergrootste geleerde, of als een bescheiden 'meedenker' - het zet moeilijke kwesties om in eenvoudiger woorden, of het 'zeurt met je mee over je depressie'..

Mogelijk kun je stellen, dat het brein ook énige vertraging oploopt: Ik stelde AI de vraag over de verbazingwekkende snelheid waarop spieren reageren, bijna gelijktijdig met je gedachte aan 'beweging'. Het brein doet dingen in miniseconde maar in geen vergelijk met de snelheid waarop AI werkt. Wanneer je zintuigen waarnemen neemt het brein de prikkels op en geeft een vertaling van je waarneming: Je waarneming moet dus eerst via signalen het brein bereiken die de waarneming 'opnieuw opbouwt'.

Heden weet wetenschap nog steeds niet, hoe 'neuronen' zoiets doen. Hoe begrijpt een brein of begrijpen neuronen iets als een waarneming? Of een ander zintuiglijkheid? De échtheid van het bestaan kun je zeggen. De paradox is dus, dat we niet eens exact begrijpen hoe zich iets afspeelt achter de buitenkant van een lichaam, maar tegelijk begrijpt men niet helemaal meer wat er achter het metaal van een AI gebeurt. We gebruiken begrippen als 'intelligentie' zonder dat we intelligentie nauwkeurig kunnen beschrijven. AI is intelligent, maar hóe is AL intelligent? 

Kan een AI waarheid en onwaarheid onderscheiden, of misleiding, fictie, het verschil tussen eerlijk en oneerlijk, wat ware realiteit is, zonder slechts een exacte beschrijving ervan? Om die reden kan een AI zelfs wanen krijgen, wanneer het lange tijd opzettelijk wanen krijgt voorgespiegeld neigt het ertoe erin mee te gaan. Als je tegen een AI zegt dat je de zoon van God bent/of Superman, kan het dit niet verder toetsen. Als het erop aankomt is het omgekeerde 'waar', al wel men volhoudt dat AI zoveel intelligenter en slimmer is als een mens, is integendeel de mens veel slimmer, dóórziet direct de leugens bv.

Natuurlijk hoef je een AI niet te overtreffen in complexe dingen zoals in wetenschap of natuurkunde: Maar dit is een 'foutief' begrijpen van wat intelligentie is. 

Je zou het, het begrijpen van een grote samenhang kunnen noemen, een belangrijk deel zit opgeslagen, net als intern in een AI, maar de mens slaat heel anders op, en direct verbonden met de werkelijkheid. Je voelt de grond onder je voeten. (Wat is 'voelen')? Wat is waarnemen, natuurlijk is het heel wat meer dan alleen naar iets kijken. Het is het ogenblikkelijk volledig begrijpen van waar je naar kijkt, je kunt het een stukje aanraken/proeven, je ervaart het als mooi (of niet mooi) het leidt je naar bepaalde herinnering enzovoort. 

In wezen is een mens als zodanig samenvattend, oneindig gecompliceerder als zelfs een toekomstige super AI. Maar de mens heeft -te vroegtijdig- zijn kroon al afgestaan aan de super-intelligente AI. De mens heeft de oneindigheid ontdekt van talloze zonnenstelsels en wat er zit binnenin een enkel atoom. En hij heeft AI geschapen...

                                                                ------


Geen opmerkingen:

Een reactie posten